Vấn đề của thời đại

van-de-cua-thoi-dai

Học viện Kim Danh ra đời từ một quan sát rất thực tế về đời sống con người. Quan sát đó không phải là một giả thuyết triết học trừu tượng, mà là một thực trạng đau đớn đang diễn ra rõ ràng trong xã hội “con người học rất nhiều, làm rất nhiều và có rất nhiều, nhưng vẫn không hạnh phúc”.

Nếu quan sát cách xã hội vận hành ngày nay, có thể thấy phần lớn con người đang đi theo một logic quen thuộc:

“Học để làm – Làm để có – Có để hạnh phúc”

Đây gần như là công thức chung mà nhiều thế hệ đã tin tưởng và truyền lại cho nhau. Trẻ em được dạy phải học thật nhiều. Người trưởng thành được khuyến khích làm việc thật nhiều để kiếm tiền càng nhiều càng tốt.

Và tất cả đều hướng tới một niềm tin rằng “có nhiều sẽ hạnh phúc”. Nhìn bề ngoài, logic này có vẻ rất hợp lý. Nhưng thực tế đang diễn ra như sau đây.

1.Học nhiều mà chưa có việc làm tốt

Con người ngày nay có nhiều cơ hội học tập hơn bất kỳ thời nào trước đây. Trẻ em đến trường từ rất sớm, còn thanh thiếu niên dành nhiều năm gắn bó với các trường phổ thông và đại học.

Rất nhiều người đã dành gần như toàn bộ tuổi trẻ của mình cho việc học tập, đi qua nhiều cấp học, tích lũy đa dạng các tấm bằng và chứng chỉ với mong muốn có được cơ hội nghề nghiệp tốt hơn. Việc học đã trở thành một hành trình dài, đòi hỏi rất nhiều sự đầu tư và nỗ lực.

van-de-cua-thoi-dai-1

Học nhiều nhưng chưa biết làm gì

Ngay cả khi đã trưởng thành, con người vẫn tiếp tục học thêm nhiều kỹ năng để thích nghi với nhịp sống và công việc.

Nhưng khi bước ra trải nghiệm thực tế, nhiều người vẫn còn bối rối trước câu hỏi: ‘Mình thật sự phù hợp với công việc nào?’. Hiện tượng học rất nhiều nhưng vẫn loay hoay trong việc tìm kiếm định hướng công việc là một thực trạng đang hiện hữu.

Nhìn nhận lại toàn bộ quá trình đó, chúng ta có thể cùng dừng lại để suy ngẫm “Vậy  hành trình này đang sai ở đâu?”

2. Làm nhiều mà chưa đủ sống

Không chỉ học nhiều, con người cũng làm việc rất nhiều. Có những người làm việc không kể thời gian, không kể sức khỏe, thậm chí hy sinh cả thời gian cho gia đình và cho chính mình. Họ làm việc đến kiệt sức mong đạt được mục tiêu để giữ vị trí của mình hoặc tiến xa hơn trong sự nghiệp.

Họ lao động không ngừng nghỉ với niềm tin rằng nếu làm đủ nhiều, cuộc sống sẽ trở nên tốt đẹp và ý nghĩa hơn. Nhưng đáng tiếc là không ít trong số họ vẫn thấy thiếu thốn trong cuộc sống.

3. Có nhiều vẫn chưa hạnh phúc

Cũng nhờ làm việc chăm chỉ và tận lực, nhiều người đã có hầu như mọi thứ, đã đạt được những điều mà xã hội coi là thành công, gồm tiền bạc, nhà cửa, tài sản, địa vị xã hội, thành tựu, danh tiếng hoặc quyền lực.

Nhưng ngay cả khi có nhiều thứ như vậy, họ vẫn thấy thiếu, họ vẫn cảm thấy một khoảng trống khó giải thích trong lòng.

van-de-cua-thoi-dai-4

Bạn đang muốn gì?

Nhiều người trưởng thành bắt đầu tự hỏi vì sao mình “có nhiều” mà vẫn không có được hạnh phúc, vẫn mệt mỏi với cuộc sống của mình. Có người thành công trong mắt người khác nhưng lại thấy trống trải bên trong.

Và cũng có nhiều người đã đạt được nhiều thành tựu rực rỡ nhưng vẫn cảm thấy một sự hoang mang khó giải thích. Nghịch lý này có nguồn gốc từ đâu?

Không ít người tuy biết mình đang làm nghề gì, đang sống ở đâu, đang giữ vai trò gì trong xã hội, nhưng khi đối diện chính mình, vẫn tự hỏi:

– Mình thật sự phù hợp với điều gì?

– Con đường mình đang đi có phải của mình không?

– Cuộc đời mình rốt cuộc đang hướng về đâu?

Hiện tượng trên khiến một câu hỏi lớn xuất hiện: “Nếu học nhiều chưa chắc biết làm, làm nhiều chưa chắc có đủ, và có nhiều chưa chắc hạnh phúc, thì có phải con người đang thiếu một điều gì đó rất căn bản trong hành trình sống của mình?”

van-de-cua-thoi-dai-3

Bạn muốn mình có gì?

Nếu câu hỏi này là đúng, thì vấn đề không chỉ nằm ở việc học nhiều hay làm nhiều.

Có thể vấn đề nằm ở một khoảng trống sâu hơn trong cách con người được giáo dục và lớn lên.

Câu hỏi này không chỉ thuộc về từng cá nhân riêng lẻ. Nó đang trở thành một câu hỏi chung của xã hội hiện đại. Nhiều người vẫn sống, vẫn làm việc, vẫn tiến lên phía trước. Nhưng họ tiến lên giống như một chiếc bè trôi theo dòng nước hơn là một con thuyền có hướng đi rõ ràng:

– Học theo xu hướng của xã hội

– Làm theo lựa chọn của số đông

– Sống theo những tiêu chuẩn không do mình đặt ra.

Họ không biết mình sinh ra để làm gì. Cuộc đời trở thành một chuỗi những lựa chọn được đưa ra theo hoàn cảnh, theo áp lực hoặc theo kỳ vọng của người khác.

Người ta chọn ngành học vì xu hướng, chọn công việc vì thu nhập, chọn lối sống vì chuẩn mực xã hội. Nhưng rất ít khi họ có cơ hội dừng lại để tự hỏi con đường đó có thật sự phù hợp với bản thân mình hay không.

van-de-cua-thoi-dai-2-

Ý nghĩa sống của bạn là gì?

Khi không hiểu mình là ai và mình sinh ra để làm gì, con người rất dễ rơi vào trạng thái hoang mang và vô định. Họ vẫn tiếp tục học, tiếp tục làm và tiếp tục chạy theo những mục tiêu bên ngoài, nhưng trong sâu thẳm họ vẫn cảm thấy thiếu một điều gì đó.

Một câu hỏi lớn bắt đầu xuất hiện trong đời sống của nhiều người: cuộc đời này rốt cuộc có ý nghĩa gì?

Cảm giác hoang mang đó không chỉ xuất hiện ở những người thất bại. Nhiều người thành công khi đạt được những mục tiêu mà mình từng theo đuổi, họ có thể nhận ra rằng những điều đó không mang lại cảm giác trọn vẹn như họ từng tưởng. Họ càng hoang mang khi không biết mình đến từ đâu và sẽ đi về đâu.

Cuộc sống trở nên giống như một hành trình vô định. Con người vẫn di chuyển, vẫn nỗ lực, vẫn tiến về phía trước, nhưng không thật sự biết mình đang đi về đâu và điều gì mới là đích đến của cuộc đời mình.

Nếu con người vẫn cảm thấy lạc lối dù đã nỗ lực rất nhiều, thì có thể “Ta đã sai ở điểm bắt đầu hành trình cuộc đời?”

Nhìn thấy thực trạng đó, Học viện Kim Danh đã tìm ra nguyên nhân thật sự cho vấn đề trên một cách Gốc rễ.

CHÂN BÀI

nha-giao-do-thi-kim-loan

Đỗ Thị Kim Loan là Nhà nghiên cứu giáo dục tại Việt Nam, người sáng lập Học viện Kim Danh với triết lý “Giáo dục từ Gốc”. Người có hơn 30 năm nghiên cứu về giáo dục con người, 18 năm dạy con và 10 năm dạy trẻ.